“4 Mayıs ” Dersim “38 TERTELE’sinin” 80 nci yılı!..

Dersim ‘38 Tertelêsi’nde katledilen insanların anıları önünde saygı ile eğilirken, katliamı uygulayan ve onu ısrarla inkar ederek suç ortaklığı yapanları şiddetle kınıyoruz!..

thumbnail_plakat Hagen 80 jahre tertele“4 MAYIS” 2017 Dersim “38 TERTELE’sinin” 80. yılında, Dersimliler sizlere ellerini uzatıyor; adalet istiyoruz, özgürlük istiyoruz, kardeşlik istiyoruz!..

 

“Tunceli Tenkil Harekatı“ olarak bilinen Dersim halkına yönelik toplu imha kararı 4 Mayıs 1937’de yapılan bir Bakanlar Kurulu Toplantısı’nda alındı. Aynı gün Dersim toprakları bombalanarak yüzlerce kadın, erkek, yaşlı, çocuk, sivil öldürüldü. Yaklaşık olarak iki yıl süren askeri operasyonlarda onbinlerce Dersimli katledildi, bir o kadarı da bilinmedik yerlere sürgün edildi; aileler parçalanarak, tek tek köylere, ilçe ve vilayetlere dağıtıldı.

 

1938‘de evlatlık verilen ya da kimsesizler yurduna verilen binlerce çocuğun akibeti hâlâ bilinmemektedir. Bu acıların üzerinden tam 80 yıl geçti! 1937-38 Dersim Tertelesi sıradan bir katliam değildir. Osmanlı İmparatorluğu ve Türkiye Cumhuriyeti Dersim toplumunu sürekli bir biçimde bünyesi içinde yabancı bir varlık olarak görmüş Dersim’in kendine özgü yaşam tarzını, siyasi, sosyal ve kültürel kimliğini ortadan kaldırmak istemiş ve nihayetinde “Tunceli Tenkil Harekatı” ile bunu fiilen gerçekleştirmiştir.

 

Dersim ‘38 Tertelêsi’nde katledilen insanların anıları önünde saygı ile eğilirken, katliamı uygulayan ve onu ısrarla inkar ederek suç ortaklığı yapanları şiddetle kınıyoruz! Türkiye’nin medeni dünyada hakettiği yeri alması için tarihi ile yüzleşmelidir. Çağımız tarihle yüzleşme ve geçmiş hatalardan dolayı özür dileme çağı olarak anılıyor. Medeni ülkeler, farklı dil, inanç ve kültürleri bir zenginlik olarak kabul ederek koruma altına alıyorlar. Kendisinden farklı olanlara karşı yapılan haksızlıkların sorumluları, kendi gerçekleri ile yüzleşerek mağdurlardan özür diliyorlar.

 

Yahudilere karşı Hitler’in soykırım politikası ile yüzleşen Almanya, 1911-47 yılları arasında sömürgeci politikaları yüzünden Libya’dan özür dileyen İtalya, yıllar önce kendi coğrafyasından kovduğu Musevilere yönelik politikalarıyla yüzleşen İspanya, II. Dünya Savaşı öncesinde ve sırasında Asya’da mağduriyete sebep olan politikalarıyla yüzleşen Japonya, yakın bir tarihte “çalınmış kuşaktan” ve Avustralya yerlileri Aboriginilerin torunlarından özür dileyen Avusturalya, 1990’lara kadar sürdürülen asimilasyon politikalarıyla yüzleşen ve yerlilerden özür dileyen Kanada ve Amerika bunlardan sadece bazılarıdır.

Seyit Rıza'nın o sözleri. Nokta Dergisi Kapağından. Foto: editör

foto. Asmén E. Gür

 

Tarihleriyle yüzleşmeleri bu devlet ve toplumları küçük düşürmedi, aksine saygınlık kazandırdı. Türkiye de ancak kendi tarihi ile yüzleşebilirse, bu onurlu toplumlar ailesine katılabilir. Ülkemizde barış ve demokrasinin yolu geçmişin acıları ile yüzleşmekten geçer. Vicdanı ile muhasebe yapacak, tarihi hakikatler ile yüzleşecek namuslu ve vicdanlı bir hükümete ihtiyacımız vardır.

 

Türkiye insanı artık tarihi ile yüzleşmeyi onurlu bir davranış sayan bir yönetim şekli istiyor. Halka sürekli olarak yalan söyleyen ve genç kuşakları yalan ile besleyen hükümetler istemiyoruz. Yalanı ve iftirayı politika haline getirmiş, insanların kitleler halinde öldürülmesini “terörizmle mücadele” olarak sunan hükümetler çağımıza yakışmıyor…

 

“Devlette süreklilik esastır” farkındalığıyla yetkililere tekrar çağrıda bulunuyoruz: “Dersim Katliamı“ denildi, belgelerin varlığından bahsedildi, 50.000 mahsum insanın katledildiği vurgulandı. Eğer samimi iseniz, Dersim’in acılarını basit politik bir argüman olarak kullanmayınız, pratik adımlar atınız!..

Dersim Halkının Çığlığını Duyun!..

 

1.) “4 Mayıs, Dersim ‘38 Tertelêsi’nin anma günü” olarak kabul edilmeli ve resmen özür dilenmelidir! İşbaşında hangi hükümet olursa olsun her yıl “4 Mayıs‘ta” resmi bir açıklama yapılmasını, üzüntülerin dile getirmesini ve katliamda hayatlarını kaybedenlerin hatırlanarak, anılarına saygı gösterilmesini istiyoruz.

thumbnail_plakat 80 jahre tertele

 

2.) “15 Kasım 1937” tarihinde Elazığ Buğday Meydanı’nda idam edilen Dersim önderlerinin mezar yerleri açıklanmalıdır!

 

3.) 1938 tarihinde evlatlık verilen, Çocuk Esirgeme Kurumu yurtlarına verilen ya da dönemin yetkililerince kendi üzerlerine kaydedilen Dersimli yetim çocukların tam listesini açıklanmalıdır!

 

4.) TBMM’de iş olsun diye değil, bu tarihin karanlık dönemini acıklığa kavuşturacak, yüzleşecek adaleti esas alan bir “Dersim 1937-38 Tertelêsi’ni Araştırma Komisyonu” kurulmalıdır!

 

5.) Dersim’i yok etmenin bir parçası olarak planlanan Munzur, Harçik ve Peri Vadileri’ndeki baraj inşaatları hemen durdurulmalı, Dersim halkının çığlığına kulak verilmelidir!

 

Bir çağrımız da CHP ve onun Genel Başkanı sayın Kılıçdaroğlu’na olacaktır: CHP’nin politikaları ile cesurca yüzleşmeli ve partinizin Tertele’deki rolünü kabul ederek özür dilemelisiniz!.. 

Şahsen, Tertele anmalarına katılarak tarihi sorumluluğunuzu yerine getirmelisiniz! “Avrupa Dersim Dernekleri Federasyonu” dost çevreler ile Avrupa’da 1. Dünya Savaşı’nın gölgesinde kalmış bu trajediye ışık tutmak amacıyla Dersim Tertelê´sini 80. yılında güçlü şekilde tartışmaktadır. Etkinliklerimize çok sayıda bilim insanı ve politikacının yanı sıra başka etnik ve inançsal azınlıkların da temsilcileri katılacaklardır.

 

1014057_310654392404390_2004365847_nDemokrasiden, insan haklarından, insan sevgisinden ve adaletden yana olan herkesi bu acılı günümüzde aramızda görmek istiyor, yapacağımız anmalara katılmaya çağırıyoruz.

 

10 Nisan 2017

 

Avrupa Dersim Dernekleri Federasyonu (FDG)

(Visited 257 times, 1 visits today)

Yanıt “4 Mayıs ” Dersim “38 TERTELE’sinin” 80 nci yılı!..

  1. ibrahim akarcay 11/05/2017 de 11:46

    BU derneginizi basina SEYIT RIZAYI kaldirib getirseniz eyer ALEVI MILLETININ varliginda s0z etmiy0RSA biz ALEVI MILLETI icin bir deyeri Y0K

    Cevapla

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

573 kere okundu

Widgetized Section

Go to Admin » appearance » Widgets » and move a widget into Advertise Widget Zone