Anasayfa » Kategoriye göre Arşiv » Dersim » Dersim Tarih

Dersim “Khalkêk” oyununun İran versiyonu: “KUSA”.

Dersim “Khalkêk” oyununun İran versiyonu: “KUSA”.

Dêsım/Dersim “Gağan/Gağand” Bayramı’nda oynanan “Khalkêk” oyununun İran versiyonu:   “KUSA”   “Kusa”; Farsça’da ‘Kosag’, Arapça’da ‘Lasmis’ hali ile ‘Kusaj’; az sakallı veya hiç sakalı olmayan adam anlamındadır. Orta ve Batı İran’da, Ortaçağ’da ve modern zamanlarda bilinen ‘karnaval’ benzeri folklorik bir figürdür.   İlk İslami yazarlar ‘Kusa Oyunu’nun nasıl sergilendiğinden, kitaplarında bahsederler. Rokub al-Kusaj, Barnešastan-e Kusa”; […]

Neval Tuğrul yazdı: “Kendi ışığını bir kez yakan, bir daha ışığa ihtiyaç duymaz!..”.

Neval Tuğrul yazdı: “Kendi ışığını bir kez yakan, bir daha ışığa ihtiyaç duymaz!..”.

Karanlık senin gözlerindedir; gözünün karanlığının kuyuya yansımasıdır. Kendi ışığını bir kez yakan, bir daha ışığa ihtiyaç duymaz; yolunu kendi bulur… Başlarken…   Uzun zamandır yapmak istediğim, fakat zamanının gelmesini beklediğim gün, meğerse o günmüş; puşiya Kırmanciyeyi başıma dolayıp, çantamı aldım ve koyuldum yola…   “Duzgı’nın mekanına gidip, huzuruna varmam gerektiği”, uzunca bir süredir içimde yankılanıp […]

Mustafa Özbey, asimilasyonu anlatıyor: “Erzincan’dan öteye; bir ‘Kırmanc Alevi’nin yaşam yolculuğu”.

Mustafa Özbey, asimilasyonu anlatıyor: “Erzincan’dan öteye; bir ‘Kırmanc Alevi’nin yaşam yolculuğu”.

Tırki ra… Yıllar sonra yatılı okul arkadaşlarımla karşılaştığımda, maalesef onlarla ‘merhaba’ dışında çok fazla bir diyalog kuramadığımı ve yaşama dair aramızda ortak bir şeyin kalmadığını fark ettim. Evet, ‘asimilasyon’ işe yaramıştı!.. “Erzincan’dan öteye; bir ‘Kırmanc Alevi’nin yaşam yolculuğu” adlı anı kitabından; … Naze’nin anlatımlarını okuyunca, bir kez daha kahroldum ve kanım dondu. Karnı ağrıyan bir […]

Haydar Oğur yazdı: “FARO (Faruk Eren)”..

Haydar Oğur yazdı: “FARO (Faruk Eren)”..

Hatırlıyorum. Daha dün gibi aklımda çünkü. Ben içeriden çıktığımda o hem boşlukta, hem ötedeydi artık. İlk karşılaşmamızda, fena halde yıprandığını fark ettim. Sanki bizim yerimize o yatmıştı zindanlarda. Meğer acı çekiyormuş çocuk. Yüreği düpedüz yanıyormuş. Nasıl yanmasın ki? Bütün emsalleri generallerin hışmına uğramıştı. O şans eseri kurtulmuştu. “Kanadı kırık kuş” gibi kalakalmıştı dışarıda. “Ulan Heydo” diyordu; “öyle günler […]

“Fekê vergi girêdayene/Kurdun ağzını bağlamak”…

“Fekê vergi girêdayene/Kurdun ağzını bağlamak”…

“Fekê vergi girêdayene/Kurdun ağzını bağlamak!”   Millet, mal ke verda ra tever, zoneno no xuya vergi yavani. Coxır (coka) roja çarsemiye de “Fekê vergi girê dane”. Xorê a roje (roze) dua u mıneta xu kene, ane hurendi…   Baharın başlaması, aynı zamanda insanların davarı dışarı cikardigi zamandir . Bu donemde en buyuk tehlike kurtlardir. Hayvanlari […]

FDG’den; “4 Mayıs”, Roza Şaê/Kara Gün (Dersim Soykırımı anma günü) çağrısı!

FDG’den; “4 Mayıs”, Roza Şaê/Kara Gün (Dersim Soykırımı anma günü) çağrısı!

“Dersim 1938”, ülkemiz için açık ve aleni, “herkesin bildiği bir sır” olarak insanlık adına Türkiye devleti ve halkı için tarihte hala yüzleşilmemiş bir utanç abidesi olarak hala orta yerde durmaktadır!..”. FDG’den; “4 Mayıs”, Roza Şaê/Kara Gün (Dersim Soykırımı anma günü) çağrısı!..   1937-1938’de Dersim’de neler oldu?   Artık biliniyor ki, Dersim’de 1925 yılından itibaren planlanan […]

Erdal Yado yazdı: Eski takvime göre “yeni yıl” veya Dersim inancında “Nêwe Mart-i”…

Erdal Yado yazdı: Eski takvime göre “yeni yıl” veya Dersim inancında “Nêwe Mart-i”…

“Bulgaristan’ın bazı bölgelerinde, Dersim’de eskiden yapılan bir gelenek hala yaşatılmaktadır!..”. Eski takvime göre “yeni yıl” veya Dêsım/Dersim inancındaki  “Nêwe Mart-i”:   Eski Julius takvimine göre Mart ayı yılınn ilk ayı idi ve “1 Mart” yılın ilk günü olarak kutlanırdı. Bir zamanlar bu takvimi kullanan değişik halklar, bugün “yeni yıl” anlamında olmasa da atalarının bu eski […]

Haydar Oğur yazdı; “Ustuna Çê Ma” şikiye…

Haydar Oğur yazdı; “Ustuna Çê Ma” şikiye…

Kim derdi ki Bilges’in ahu gözlü ceylanı, eşsiz güzeli, son bekleyeni; ahir deminde bahar suyu gibi bulanıp, boz bulanık akacak!.. “Ustına Çê Ma” şikiye…*            Bir çağın soylusu öldü. En eski gazal gitti. Ayaklarına bembeyaz bir çorap, başına bembeyaz bir leçek giye giye bu “yalan dünya”dan göçtü:        Eylüldü; […]

Dêsim-1938’de başına gelenleri, Wuşenê Sılemanê Mêleke/Bako Çetinkaya anlatıyor!..

Dêsim-1938’de başına gelenleri, Wuşenê Sılemanê Mêleke/Bako Çetinkaya anlatıyor!..

Keçiden akan kanının önüne bir tas koydular ve o kanı ateşe koyup pişirerek bize verdiler. “Et oluncaya kadar bunu yiyin” dediler.  Biz, kana yumulduk. Demek ki karnımız çok açmış ki, kan bizi çarptı ve orada bayılmışız… Danoğê 38’i/1938’in tanığı, Wuşenê Sılemanê Mêleke/Bako Çetinkaya ile yapılan görüşme:   Mülakat: Nezahat-Kazım Gündoğan   Transkript (Zonê Ma/Kırmancki-Zazaca’dan): Asmen Ercan […]

Ayşe Hür: Dersim hakkında ‘kuyruklu yalanlar’ ve gerçekler…

Ayşe Hür: Dersim hakkında ‘kuyruklu yalanlar’ ve gerçekler…

editörün notu: Türkiye Cumhuriyeti için büyük bir utanç, dünya insanlık ailesi ve Dêsimliler için de büyük bir trajedi olan “Dersim 1938 Soykırımı”nı bugün bile utanmadan ve arlanmadan, insanlık duygularını yitirmiş, akıl ve vicdandan yoksun birileri tarafından gerçekler ters yüz edilmek suretiyle hala inkâr ediliyorsa, biz “kan, kılıç ve gözyaşı” artığı Dersimli çocuk ve torunların da […]

Sayfa 1 den 26123Sonraki ›Son »

Gülengül Üsdtündağ; “Yetiş Pirim”